Een campagne om samen bewust afval te scheiden

Het waarom van afval scheiden

Het belang van afvalscheiding onder de aandacht brengen bij alle inwoners van Drenthe. Dat is de ambitie van Vereniging Drentse Gemeenten (VDG), een samenwerkingsverband van alle twaalf Drentse gemeenten. Onderling hadden de gemeenten volop informatie over de praktische kant van het verhaal, maar een argumentatie vanuit het perspectief van ‘het waarom’ ontbrak. Deze ambitie hebben we vertaald naar ‘Drenthe geeft door’, een doorlopende communicatieaanpak die onafgebroken loopt sinds de lancering in 2019.

Het uitgangspunt is eenvoudig: afval is grondstof. Maar gedragsverandering begint niet bij regels of instructies. Mensen moeten eerst begrijpen waarom goed scheiden belangrijk is en wat hun bijdrage oplevert. Daarom ontwikkelden we een aanpak die niet alleen informeert, maar vooral motiveert en inspireert.

Een helder doel

Bij de start van het project is eerst een helder campagnedoel geformuleerd: ‘Inwoners bewust maken van het belang van afvalscheiding en stimuleren om afval beter te scheiden’. Zo wil VDG, samen met haar inwoners, restafval verminderen en schone afvalstromen in verschillende categorieën, zoals pmd en textiel, bevorderen. Voor praktische informatie kan de doelgroep terecht bij hun eigen gemeente.

Vanaf het begin kozen we voor één herkenbare lijn, gedragen door alle gemeenten, met ruimte voor lokale invulling. Zo ontstond samenhang in communicatie, terwijl gemeenten de inhoud konden laten aansluiten op hun eigen leefomgeving en actualiteit.

Gedragsverandering is een proces

Een veranderproces vraagt geduld, kennis van gedrag en flexibiliteit van degene wiens gedrag verandert én hun omgeving. Daarom ontwikkelden we de aanpak op basis van gedragswetenschappelijke inzichten en praktijkonderzoek. Samen met een werkgroep van gemeenten en een externe gedragswetenschapper ontwikkelden we het concept ‘Geef het door’: een beweging die inwoners stap voor stap helpt bewuster om te gaan met grondstoffen en reststromen.

De aanpak rust op vijf pijlers: duidelijk maken waarom goed scheiden belangrijk is, weerstanden wegnemen, sociale normen versterken, gewenst gedrag gemakkelijker maken en commitment stimuleren. Door inwoners concrete voorbeelden, herkenbare verhalen en praktische handvatten te bieden, groeit de bereidheid om daadwerkelijk iets te veranderen.

De essentie van ‘Geef het door’ is laten zien waarom goed omgaan met grondstoffen ertoe doet. Daarbij staan echte verhalen centraal. Echte Drenten vertellen hoe zij zelf hun steentje bijdragen. ‘Samen doen’ en ‘het goede gevoel’ vormen de rode draad in deze succesverhalen. Ze zorgen voor inspiratie en ideeën om bewuster om te gaan met afvalstromen, te sorteren en grondstoffen opnieuw te gebruiken voor nieuwe materialen en producten. Ook ondernemers, producenten en organisaties die werken met herwonnen materialen delen hun verhaal. Zo wordt zichtbaar wat bewuste keuzes concreet opleveren.

Betrokkenheid en groot bereik

Om alle inwoners van Drenthe te bereiken is gekozen voor een crossmediale inzet van middelen. Na de ontwikkeling van de huisstijl ontwierpen we een campagnewebsite, startten we online campagnes en zetten we citydisplays, video’s en social media in. Bij de officiële lancering van de campagne werd een introductievideo gedeeld, waarin het beeldmerk van ‘Geef het door’ in één minuut een rondreis maakt door Drenthe.

Het effect van de lancering was tweeledig. Enerzijds zorgde de campagne voor betrokkenheid onder bestuurders en ambtenaren van alle gemeenten, anderzijds werd een groot bereik onder inwoners gerealiseerd. Om gemeenten te ondersteunen ontwikkelden we daarnaast een praktische toolbox met contentkalenders, social media-posts, campagnebeelden en communicatiemiddelen die gemeenten zelfstandig kunnen inzetten en aanpassen.

Sinds de lancering maken we doorlopend nieuwe content, zoals video’s, infographics, campagnes rondom actuele thema’s en inspirerende verhalen van inwoners en ondernemers. Daardoor blijft de campagne actueel en relevant. In 2024 is de aanpak bovendien uitgebreid naar Rivierenland, waar acht gemeenten de campagne inmiddels gezamenlijk inzetten. Daarmee bewijst ‘Geef het door’ dat een regionaal concept schaalbaar is en succesvol toegepast kan worden in verschillende gebieden.

Benieuwd hoe je inwoners in beweging krijgt met een gedragen publiekscampagne? We denken graag met je mee. Neem gerust contact met ons op.